Wat betekent de oorlog in Oekraïne voor beleggers?

24 februari 2022
Wat betekent de oorlog in Oekraïne voor beleggers?
24 februari 2022

De militaire dreiging van Rusland zorgde voor dalende aandelenkoersen de afgelopen weken. Na het erkennen van de onafhankelijkheid van de twee separatistische regio’s in Oost-Oekraïne, Donetsk en Loegansk, is Rusland vannacht gestart met een militaire operatie in de Oekraïne. Het Westen heeft inmiddels gereageerd met sancties. De onzekere afloop leidt tot de vraag wat je als belegger het beste kunt doen in een dergelijke situatie.


Wat kun je doen als belegger?

Uit historische data blijkt dat bij oorlogsdreiging de aandelenmarkten dalen, terwijl de olieprijs sterk oploopt. Onzekerheid over de aanvoer van olie en het verbreken van handelsverdragen zijn daar de belangrijkste reden voor. Maar daar staat tegenover dat in eerdere situaties de aandelenmarkten juist herstelden op het moment dat de oorlogsdreiging uitmondde in een daadwerkelijke oorlog.


Eerste wereldoorlog:

Aanvankelijk daalde de koersen met 30% in 1914, waarna de beurs maandenlang was gesloten. In 1915 heropende de beurs en sloot 88% hoger. Over de hele periode 1914 – 1918 steeg de beurs 43%, ofwel 8,7% per jaar.


Tweede wereldoorlog:

Voorafgaand aan de tweede wereldoorlog was er geen koersdaling. De dag dat Duitsland op 1 september 1939 Polen binnenviel, steeg de Dow Jones-index zelfs met 10%. De aanval van Japan op Pearl Harbour veroorzaakte een daling van 3%, deze daling werd binnen een maand tenietgedaan. De Dow Jones-index steeg tijdens de tweede wereldoorlog gemiddeld 7% per jaar.


Vietnam oorlog:

Tussen 1965 en 1973 vond de dramatische oorlog in Vietnam plaats, waar de Amerikanen niet bepaald succesvol waren en de financiële kosten de pan uitrezen. Desondanks steeg de Dow Jones-index gemiddeld 5% per jaar in die periode.


Golf oorlog 1991:

De weken voor het begin van de golfoorlog daalde de S&P 500 index 5% en steeg de olieprijs met 12,5%. Echter op de dag dat de Amerikanen de luchtaanval opende steeg de S&P 500 met 3,7% en daalde de olieprijs meer dan 30%.


11 september en de oorlog in Irak in 2003:

Na de terroristische aanslagen van 11 september 2001 daalden de aandelenkoersen in eerste instantie, maar de verliezen werden ook toen weer snel goedgemaakt. In de drie maanden voor de aanval in Irak was de S&P 500 met 11% gedaald en de olieprijs met 40% gestegen. In de week na de aanval in maart 2003 steeg de S&P 500 met 8% en daalde de olieprijs 25%.


Annexatie Krim 2014:

In de aanloop naar de annexatie van de Krim verloor de S&P 500 index circa 5%, echter ook dit verlies werd na de daadwerkelijke annexatie weer snel teniet gedaan.


Uitzondering: Jom Kipoer oorlog 1973:

Israël werd aangevallen door Egypte en Syrië, gesteund door Irak, Marokko, Algerije, Koeweit en Saoedi-Arabië, in oktober 1973. De oorlog duurde slechts drie weken maar de vrede tussen Israël en Egypte werd pas in 1979 getekend. Deze oorlog was het begin van de oliecrisis en zorgde voor een grote recessie in de jaren zeventig. De aandelenkoersen hadden 5 jaar nodig om weer op het niveau van voor de oliecrisis te komen.


Conclusie:

Uit historische data blijkt duidelijk dat de dreiging van oorlog zorgt voor onzekerheid en dalende koersen. Op het moment van het uitbreken van oorlog herstellen de koersen vrij snel weer en op lange termijn blijkt de invloed zelfs verwaarloosbaar. Met uitzondering van een aantal Russische bedrijven is de impact van het conflict op de meeste grote beursgenoteerde bedrijven minimaal. Dat geldt ook voor de bedrijven uit onze topselectie. 



Echter koerspatronen uit het verleden zijn natuurlijk nooit een garantie voor vergelijkbare patronen in de toekomst.

Deel dit blog

gerelateerde artikelen

door Loege Schilder 13 maart 2026
First Solar is een van de grootste producenten van zonnepanelen ter wereld en richt zich vooral op grootschalige zonne-energieprojecten, zoals zonneparken. Het Amerikaanse bedrijf onderscheidt zich doordat het een andere technologie gebruikt dan de meeste concurrenten. Waar veel fabrikanten zonnepanelen maken op basis van silicium, gebruikt First Solar een zogenoemde dunne-filmtechnologie. Daarmee heeft het bedrijf een sterke positie opgebouwd in de wereldwijde zonne-energiemarkt. Met productielocaties in onder andere de Verenigde Staten, Vietnam, Maleisië en India levert First Solar zonnepanelen aan energiebedrijven en ontwikkelaars van grote zonneparken wereldwijd. Meer dan 90% van de omzet is afkomstig uit Noord-Amerika.
door Loege Schilder 13 maart 2026
Wolters Kluwer heeft zich in twee eeuwen ontwikkeld van een Nederlands familiebedrijf tot een wereldwijde marktleider in digitale oplossingen. In 1987 kreeg Wolters Kluwer zijn huidige vorm door de fusie van Kluwer en Wolters Samsom. Onder leiding van CEO Nancy McKinstry (van 2003 tot 1 maart 2026) transformeerde het bedrijf van een traditionele papieren uitgever naar een wereldwijd softwarebedrijf. Wolters Kluwer is actief in meer dan 140 landen, waarbij meer dan 60% van de omzet wordt gegenereerd in Noord-Amerika en circa 30% in Europa. Het bedrijf combineert diepgaande vakkennis met geavanceerde technologie die onmisbaar is voor professionals in de zorg, juridische en fiscale sector. De software van Wolters Kluwer is diep ingebed in bedrijfskritische processen en kenmerkt zich door betrouwbaarheid en precisie, wat resulteert in een uitzonderlijk hoge klantloyaliteit.
door Loege Schilder 9 maart 2026
Sinds de aanvallen van de VS en Israël op Iran staan de effectenmarkten onder druk. In deze marktupdate geven we je inzicht in de koersreactie bij gewapende conflicten. Zoals altijd is geen enkele situatie hetzelfde en spelen er nu specifieke dynamieken op de markten. Ook daar gaan we op in. Belangrijkste punten: 1) Bij gewapende conflicten is de koersreactie meestal van korte duur. 2) Wanneer de oorlog langer duurt, leidt de hogere olieprijs waarschijnlijk tot hogere inflatie en rentes 3) Financiële markten twijfelen aan de terugverdientijd van de hoge investeringen in AI-infrastructuur 4) Software aandelen zijn aan herstel begonnen sinds 25 februari Na de aanvallen in Iran ontstond tumult op de financiële markten. De Straat van Hormuz, een belangrijke doorvaarroute voor olietankers, werd afgesloten waardoor de olieprijs fors steeg. Opvallend was dat Europese aandelen vorige week ruim 5% daalden, terwijl Amerikaanse aandelen slechts 2% daalden. Omdat de VS zelf een grote olie- en gasproducent zijn, was de Amerikaanse aandelenmarkt veel minder gevoelig voor de onrust. De sterker wordende Amerikaanse dollar beperkte het verlies op Amerikaanse aandelen nog verder. Bij gewapende conflicten zien we meestal een schrikreactie waardoor de koersen dalen. Na verloop van tijd ebt dat effect vrijwel altijd weg, omdat de invloed van een gewapend conflict op de wereldeconomie en de bedrijfswinsten beperkt is op lange termijn. Onze verwachting is dat ook in dit geval de koersen weer binnen enkele maanden herstellen. Het belangrijkste effect van de aanvallen is dat de olieprijs stijgt. Voor veel mensen zal dat een deja vu geven naar 2022. Door de Russische inval in Oekraïne en de daaropvolgende sancties schoten de energieprijzen ook omhoog. Het leidde tot een inflatieschok. De prijzen van veel producten hangen in meer of mindere mate samen met de energieprijzen. Centrale banken werden gedwongen de rente te verhogen en dat leidde tot druk op de prijzen van met name groei-aandelen. Wanneer de oorlog langer duurt zal de hoge olieprijs opnieuw de inflatie opstuwen, waardoor de kans op de door de Amerikaanse regering gewenste renteverlaging verdwijnt. Die lage rente is gewenst om verschillende redenen. Ten eerste zorgt een lagere rente ervoor dat de hoge staatsschuld minder zwaar drukt op de overheidsbegroting. Daarnaast zorgt een lage rente voor lagere lasten op bijvoorbeeld de hypotheek, studieschulden en leaseverplichtingen. De laatste maanden zien we dat de investeringen in datacenters ook steeds vaker met leningen worden gefinancierd. Hogere rentelasten zorgen ervoor dat het langer duurt om de investeringen in datacenters terug te verdienen. Geruime tijd waren beleggers erg enthousiast over de investeringen in datacenters, maar sinds enkele maanden is die houding bijgesteld. De koersen van de grootste investeerders zijn niet verder gestegen. AI-bedrijven groeien nog steeds snel, maar toenemende verliezen en twijfels over de afschrijvingsperiode van chips winnen terrein. Steeds meer analisten geven aan dat er te veel geïnvesteerd wordt. Voor ieder individueel bedrijf is het logisch om te investeren, maar als de afzonderlijke investeringen bij elkaar opgeteld worden is de gezamenlijke capaciteit waarschijnlijk veel te groot. De toegenomen onrust als gevolg van de aanvallen op Iran kan ervoor zorgen dat de investeringen in AI opnieuw tegen het licht worden gehouden met vertraging tot gevolg. Dat zou goed nieuws betekenen voor aandelen van dienstverleners en software-bedrijven. Die staan al maanden onder druk omdat de opkomst van AI ten koste zijn gaan van deze bedrijven. Sinds de laatste week van februari herstellen de koersen van software-aandelen. De aanzet voor het herstel kwam van Jensen Huang, de topman van Nvidia, die aangaf dat AI de rol van software niet overneemt, maar juist er juist voor zorgt dat software nog belangrijker wordt. Beleggers pikten de zwaar afgestrafte software aandelen weer op. Impact DB Flagship Fund In een omgeving met meer onzekerheid, hogere energieprijzen en minder speculatief gedrag op de financiële markten presteert het DB Flagship Fund goed. Sinds 1 maart staat de portefeuille +/- 1,5% in de plus. Het fonds profiteert van de sterkere Amerikaanse dollar en de beschermingsstrategie. Gegeven de onzekerheid blijft onze focus om het vermijden van onnodige risico’s, maar waar mogelijk proberen we te profiteren van kansen die zich voordoen.
Lees alle blogs